Nagroda gospodarcza Prezydenta RP dla Ostemax 70 comfort

Zespół naukowców z Politechniki Gdańskiej pod kierunkiem prof. Janusza Rachonia oraz Zakłady Farmaceutyczne Polpharma SA otrzymali wspólnie Nagrodę Gospodarczą Prezydenta RP w kategorii „Wynalazek w dziedzinie produktu lub technologii“ za opracowanie nowej, w pełni oryginalnej metody otrzymywania alendronianu sodu, jednej z najskuteczniejszych na świecie substancji stosowanych w walce z osteoporozą. Produkowany na bazie tej substancji lek, Ostemax 70 comfort, umożliwił wielu chorym stosowanie nowoczesnej i efektywnej terapii osteoporozy (lek przyjmuje się tylko raz w tygodniu).

Opracowany wspólnie przez Politechnikę Gdańską i Zakłady Farmaceutyczne Polpharma SA nowy sposób wytwarzania alendronianu sodu a następnie produkcja opartego na tej substancji leku Ostemax 70 comfort jest w pełni polskim osiągnięciem a zarazem bardzo dobrym przykładem wykorzystania potencjału naukowego rodzimej wyższej uczelni i oryginalnej polskiej myśli technologicznej we współpracy ze środowiskiem gospodarczym.

Wynalazek nowego sposobu syntezy alendronianu sodu jest dziełem zespołu, w którego skład weszli pracownicy obu stron. Został on w pełni wdrożony przez firmę Polpharma, co oznacza produkcję substancji czynnej, wytworzenie z niej formy gotowej w dawce 70 mg oraz rejestrację leku Ostemax 70 comfort. Wykorzystanie polskich badań naukowych do produkcji leku stawia polskiego producenta w światowej czołówce wytwórców substancji stosowanej w leczeniu osteoporozy. Ponadto synteza substancji czynnej w Polpharmie uniezależniła firmę od zagranicznych dostawców.

Współpraca firmy ze środowiskiem naukowym umożliwia adaptację nowych technologii opracowanych na polskich uczelniach na skalę produkcyjną i przyspiesza rozwój postępu technicznego w polskiej gospodarce. Wdrożeniu przez Polpharmę preparatu Ostemax 70 comfort towarzyszy zwiększenie zaangażowania firmy w przedsięwzięcia społeczne i edukacyjne, których celem jest informowanie o możliwościach zapobiegania złamaniom osteoporotycznym oraz profilaktyka osteoporozy. Zarówno akcje edukacyjne zwiększające świadomość zdrowotną jak i bezpośrednia terapia nowoczesnym preparatem znacznie tańszym od jego zagranicznych odpowiedników przyczyniają się do poprawy stanu zdrowotnego polskiego społeczeństwa wpływając również na ograniczenie kosztownego leczenia powikłań osteoporotycznych z budżetu państwa.

Nową metodę otrzymywania alendronianu sodu, substancji czynnej Ostemaxu 70 comfort opracowano w Politechnice Gdańskiej Pomysłodawcą przedsięwzięcia był prof. Janusz Rachoń, którego zespół naukowy opracował w pełni oryginalną drogę syntezy alendronianu.

Opracowana przez gdańskich naukowców metoda syntezy alendronianu jest nie tylko tańsza ale i zdecydowanie bardziej przyjazna dla środowiska niż metody stosowane dotychczas.

Innowacyjność rozwiązania polega na wytwarzaniu właściwych półproduktów bezpośrednio w mieszaninie reakcyjnej in situ. W znanych dotąd sposobach stosuje się dwa etapy, najpierw osobno uzyskując półprodukty. Tu dwa etapy połączono w jeden, odpowiednio dobierając warunki reakcji, reagenty oraz ich ilości. W efekcie udało się powiązać dwie kluczowe syntezy tak, że wzajemnie się uzupełniały i zapewniały powodzenie procesu jako całości.

Zastosowano również inny niż używane dotychczas rozpuszczalniki.
Po zagęszczeniu mieszaniny reakcyjnej otrzymano czysty produkt we właściwej formie krystalograficznej.

Próbki produktu końcowego analizowane były za pomocą chromatografii cieczowej
i magnetycznego rezonansu jądrowego, co umożliwiło szybką identyfikację półproduktów
i produktów reakcji oraz kontrolę wydajności procesu i poziomu zanieczyszczeń poprzez precyzyjne określenie stopnia przereagowania substratów w mieszaninie reakcyjnej.

W Zakładach Farmaceutycznych Polpharma SA stworzono możliwość prowadzenia procesu na skalę produkcyjną. Określono poszczególne parametry procesu i dokonano ich optymalizacji, pozwalającej na przeprowadzenie syntezy alendronianu w sposób najkorzystniejszy pod względem ekonomicznym i technologicznym. Efektem jest udane wdrożenie wynalazku, zastosowanego w produkcji leku na osteoporozę Ostemax 70 comfort. Lek ten umożliwia pacjentom komfortową terapię osteoporozy – stosuje się go zaledwie raz w tygodniu.